Antoniolo Gattinara DOCG Riserva San Francesco 2020

Winnica San Francesco to jedno z historycznych cru Gattinary, w północnym Piemoncie, u podnóża Alp i masywu Monte Rosa. To zbocze o powierzchni trzech i pół hektara, położone na wysokości około 390 metrów, obsadzone jest mniej więcej sześćdziesięcioletnimi krzewami nebbiolo, zakorzenionymi w glebach wulkanicznych. Rodzina Antoniolo, prekursorka butelkowania win z pojedynczych cru tej apelacji, winifikuje San Francesco osobno od 1974 roku, aby ukazać szczególny charakter tej parceli, najdelikatniejszej z jej trzech cru.

Winogrona nebbiolo fermentują spontanicznie z udziałem dzikich drożdży w zbiornikach cementowych, z maceracją trwającą około osiemnastu dni. Szczególnie długie dojrzewanie przebiega dwuetapowo: osiemnaście miesięcy głównie w używanych już beczkach, a następnie osiemnaście miesięcy w dużych beczkach (foudre) z dębu slawońskiego i francuskiego o pojemności od 25 do 35 hektolitrów. Na koniec wino leżakuje rok w butelce przed wprowadzeniem do sprzedaży. Ta cierpliwa praca wygładza strukturę taninową, zachowując zarazem lekką elegancję właściwą temu cru.

Wino odsłania nuty wiśni, zgniecionych kwiatów, róży, mięty, suszonych ziół, łupka, kredy, grafitu i trufli. Kwiatowy i mineralny bukiet zyskuje na głębi po napowietrzeniu. W ustach wino ma średnie ciało, ale zwartą strukturę, z kwasowością pobudzającą ślinienie i zwartymi taninami, które nadają mu dużo energii. Długa i mineralna Gattinara zyska na leżakowaniu w piwnicy.

Ach, Włochy, piękny kraj hedonistów, ojczyzna dolce vita, ale jakże trudno zrozumieć tamtejszą organizację winiarstwa! Kluczem do zrozumienia systemu apelacji we Włoszech jest traktowanie ich jak kilku małych krajów, a nie jednego jednolitego państwa, ponieważ każdy region ma własny system apelacji. Włochy mogą jednak zaoferować miłośnikom wina mnóstwo win o zróżnicowanych i niepowtarzalnych smakach i stylach, a także butelki pełne niespodzianek i kreatywności. Niestety produkują też duże ilości win bez duszy i charakteru, sprzedawanych pod najbardziej użytecznymi i najbardziej rozpoznawalnymi handlowo nazwami: Pinot Grigio, Chianti, Valpolicella, Lambrusco, Prosecco i wiele innych... Ale porozmawiajmy trochę o historii: uprawa winorośli we Włoszech sięga zamierzchłej starożytności i wywodzi się z Grecji. Etruskowie mieli zasadzić winorośl, a greccy osadnicy ulepszyć i zmienić skład odmian; to oni nazwali później ten kraj „Oenotria”, czyli kraina wina. W okresie rozkwitu Cesarstwa Rzymskiego wino zajmowało ważne miejsce w codziennym życiu, a niektóre regiony już wtedy wyróżniały się doskonałością swoich wyrobów. Rzymianie założyli też liczne winnice w Europie, pozostawiając trwały ślad swoich podbojów. Dziś Włochy są największym producentem wina na świecie, przed Francją. Włochy dzielą się na trzy strefy klimatyczne. W górach na północy panuje dość surowy klimat górski. Nizina „środkowej części buta” to obszar klimatu kontynentalnego z mroźnymi zimami oraz gorącymi i burzowymi latami. W „południowej części buta” panuje klimat śródziemnomorski z bardzo gorącymi i bardzo suchymi latami; dotyczy to również wysp Sycylii i Sardynii. Podsumowując, Włochy produkują wina o ogromnej różnorodności dzięki 200 różnym szczepom, z których wiele pochodzi z tych ziem. To kraj równie złożony jak jego wina, które warto poznać!