Wijnen uit de Oude Wereld vs. de Nieuwe Wereld

Als het gaat om termen als wijn uit de Nieuwe Wereld en wijn uit de Oude Wereld, zorgt dat bij mensen die wijn aan het ontdekken zijn nogal eens voor verwarring. Wat is het verschil tussen de twee? Hoe verandert wijn van de ene 'wereld' naar de andere? En wat is wijn uit de Nieuwe Wereld eigenlijk? Laten we samen bekijken wat het verschil is tussen wijnen uit de Nieuwe Wereld en die uit de Oude Wereld, en hoe ze van elkaar verschillen, want het kan al snel ondoorgrondelijk worden.

Nieuwe vs. Oude Wereld: wat is het verschil?
In grote lijnen draait het om de vraag hoe oud de wijntradities van een regio zijn. Spreken we over wijnen uit de 'Oude Wereld', dan bestaan wijnstok en wijn er historisch gezien al duizenden jaren, namelijk sinds 4000 à 5000 jaar voor Christus. In deze kring van wijnlanden vinden we uiteraard Frankrijk, maar ook Italië, Spanje, Portugal, Duitsland, Griekenland, Zwitserland, Oostenrijk, Hongarije en landen in het Midden-Oosten zoals Libanon en Israël.

Spreken we daarentegen over wijnen uit de 'Nieuwe Wereld', dan bestaat de wijnbouw er minder lang, dat wil zeggen ongeveer 400 jaar. Tot deze landen met een relatief jonge wijnbouw rekenen we de Verenigde Staten, Canada, Chili, Argentinië, Uruguay, Australië, Zuid-Afrika en Nieuw-Zeeland.
Daarnaast zijn er nog enkele andere belangrijke factoren, zoals de smaak en het aroma van de wijn, waarmee je wijnen uit de 'Oude Wereld' en de 'Nieuwe Wereld' van elkaar kunt onderscheiden. We spreken hier in algemene termen, want zoals overal zijn er uitzonderingen! Om de kenmerken van de wijnen uit beide werelden te kunnen vergelijken, moet je ervan uitgaan dat het om één en hetzelfde druivenras gaat.
Kenmerken van wijnen uit de Oude Wereld:
- Lichtere body
- Lager alcoholgehalte
- Hogere zuurgraad
- Minder fruitige, meer minerale smaken
Kenmerken van wijnen uit de Nieuwe Wereld:
- Vollere body
- Hoger alcoholgehalte
- Lagere zuurgraad
- Uitgesproken fruitsmaken
Producenten in de Nieuwe Wereld leggen de nadruk op de druiven en maken vaak wijnen met een fruitigere smaak. Wijnregio's in de Nieuwe Wereld zijn doorgaans warmer, waardoor de druiven rijper worden en meer suiker bevatten, wat resulteert in een hoger alcoholgehalte. De wijnen zijn vol, met een smaak van rijper fruit en een lage zuurgraad, vaak in een stijl met invloed van eikenhout. Ze zijn ronder, hebben zachte tannines en kunnen ook jong al drinkklaar zijn. Maar dat zijn slechts algemeenheden: gelukkig zit de wereld vol uitzonderingen!

Regels zijn er om gebroken te worden. Daarom kun je je bij het blind proeven van een Pinot Noir afvragen of het een wijn uit de Oude of de Nieuwe Wereld is. De wijnstijl wordt beïnvloed door het klimaat, het microklimaat, de bodem, de wijnbouw en de wijnbereiding. Maar ook menselijk ingrijpen speelt een sleutelrol. Afhankelijk van de persoonlijkheid, de ervaring en de persoonlijke voorkeur van de wijnmaker kan eenzelfde druivenras, geteeld in verschillende regio's, sterk variëren. Terwijl wijnmakers in de Nieuwe Wereld vaak graag experimenteren, houden die in de Oude Wereld eerder vast aan traditionele vinificatiemethoden om eeuwen aan geschiedenis te bewaren.
Etiketten uit de Nieuwe Wereld vs. de Oude Wereld
Goed om te weten: al in het ontwerp van de etiketten zie je grote verschillen tussen wijnen uit de Nieuwe Wereld en die uit de Oude Wereld. De etiketten van wijnen uit de Oude Wereld zijn doorgaans traditioneler en vermelden altijd de producent en de appellatie (wat ons de zekerheid geeft dat de druiven volgens een bepaalde vinificatiemethode zijn verwerkt), in overeenstemming met het productreglement van elke regio. Deze regio heeft namelijk strenge regels die in bepaalde gebieden alleen specifieke druivenrassen toestaan en die de oogstmethoden, het minimale alcoholgehalte en de vinificatiemethoden vastleggen.

De etiketten van wijnen uit de Nieuwe Wereld vermeldden doorgaans heel duidelijk de druivenrassen en de merknaam, vaak met krachtige, kleurrijke illustraties. De wijnregio's in de Nieuwe Wereld hebben minder wetten die de wijnbereiding reguleren. Wijnboeren zijn daardoor vrij om alle soorten druivenrassen te planten en te oogsten waar ze maar willen. Dat zie je niet alleen aan de informatie op het etiket, maar soms ook grafisch, aan het ontwerp.
Wie is er nu de baas?
Twee verschillende werelden, maar veel om van te leren. Ik heb de kans gehad om deel te nemen aan proefavonden waarop beide stijlen tegenover elkaar stonden en iedereen een pareltje uit een land moest meebrengen om aan tafel te delen. Onze wijnglazen lieten ons geurgeheugen onophoudelijk werken, en naarmate de avond vorderde leerden we nieuwe dingen, door de informatie uit te wisselen die we over onze wijnlanden hadden verzameld en door online extra informatie op te zoeken over elke producent die we proefden.
We konden maar niet beslissen of we nu meer geïnteresseerd waren in wijnen uit de Nieuwe of uit de Oude Wereld... en dat hoefde ook niet. Elk gehemelte is uniek, en om je onder te dompelen in de wereld van wijn heb je maar één slok nodig, verder niets.

Wanneer je een glas wijn proeft, is dat een moment om in je zintuigen te duiken en de regels te vergeten. Wijn wordt gemaakt op de mooiste plekken, door gepassioneerde mensen die gek genoeg zijn om bergen, heuvels en hellingen te beklimmen om de pure expressie van de natuur te ontdekken. Wijn kan op de meest romantische manier een afdruk van tijd, mens en natuur onthullen. Voordat je je volgende glas inschenkt, sluit je je ogen en reis je in gedachten over de regio. Droom van het landschap, het klimaat, het eten, de taal, de mensen. Neem dan een slok. Wijn is jouw persoonlijke reis rond de wereld.
Bedankt voor het lezen van dit artikel, en deel het gerust met anderen als je het leuk vond!
Tot snel, en blijf je zintuigen verkennen!
